mirror of
https://github.com/Nexoniarz/Finch.git
synced 2026-11-03 00:44:27 +00:00
Finch 1.0.0
A small, fast programming language on LLVM with C-like syntax. - Lexer, recursive-descent parser, single-pass type checker + LLVM IR codegen, O2 pipeline - Types: int/float/bool/char/str, sized i8..u64/f32/f64, pointers ptr[T] with addr()/.value/null - Functions (fn ... -> T), if/else, while, for..in, break/continue, Go-style operator precedence - Implicit conversions only when lossless; literals adapt to their target type - Runtime checks for division by zero, MIN/-1 and null .value - C interop: import "header.h" via libclang, link "lib" with pkg-config, link-error advice - Human-readable errors with source excerpts - Test suite (34 tests), examples, docs for beginners/technicians/engineers in English and Polish Co-Authored-By: Claude Opus 5.5 <noreply@anthropic.com>
This commit is contained in:
Nexoniarz
commit
0591cd20f3
73 changed files with 8066 additions and 0 deletions
119
README.pl.md
Normal file
119
README.pl.md
Normal file
|
|
@ -0,0 +1,119 @@
|
|||
# Finch 🐦
|
||||
|
||||
**Mały, zwinny, skuteczny.** Język programowania na LLVM ze składnią podobną do C,
|
||||
na tyle prosty, że nauczysz się go w godzinę, i tak szybki jak C.
|
||||
|
||||
> 🇬🇧 [English version](README.md)
|
||||
|
||||
```c
|
||||
import "math.h"
|
||||
|
||||
fn przeciwprostokatna(float a, float b) -> float {
|
||||
return sqrt(a * a + b * b)
|
||||
}
|
||||
|
||||
fn main() {
|
||||
imie := "Finch"
|
||||
print("Cześć od", imie, "!")
|
||||
|
||||
for i in 1..4 {
|
||||
print(i, "→", przeciwprostokatna(float(i), 1.0))
|
||||
}
|
||||
}
|
||||
```
|
||||
|
||||
## Dlaczego Finch
|
||||
|
||||
- **Prosty.** Bez średników, bez plików nagłówkowych, bez preprocesora. Każdą rzecz robi się na jeden sposób.
|
||||
- **Szybki.** Kompiluje się przez potok `-O2` z LLVM do kodu natywnego, bez środowiska uruchomieniowego i garbage collectora.
|
||||
Rekurencyjne `fib(40)` trwa ok. 0,19 s (`clang -O2` na tym samym kodzie C: ok. 0,23 s).
|
||||
- **Bezpieczniejszy niż C tam, gdzie to tanie.** Nie ma cichego zwężania typów ani mieszania liczb ze znakiem
|
||||
i bez znaku. Dzielenie przez zero i `.value` na null zatrzymują program czytelnym błędem, zamiast
|
||||
powodować niezdefiniowane zachowanie. Priorytety operatorów nie gryzą (`x & 1 == 0` znaczy to, co widać).
|
||||
- **Błędy mówią po ludzku:**
|
||||
```
|
||||
gra.fn:3:13: error: 'y' must be i32, but this is int (use i32(...) to convert)
|
||||
3 | i32 y = x
|
||||
| ^
|
||||
```
|
||||
- **Każda biblioteka C, bezpośrednio.** Piszesz `import "GLFW/glfw3.h"` i `link "glfw"`, i możesz z niej korzystać.
|
||||
Nagłówki czyta libclang, więc nie trzeba niczego deklarować ręcznie.
|
||||
|
||||
## Szybki start
|
||||
|
||||
Linux x86-64, LLVM 21.
|
||||
|
||||
```sh
|
||||
git clone https://github.com/Nexoniarz/Finch.git
|
||||
cd Finch
|
||||
nix-shell # albo zainstaluj samodzielnie LLVM 21 + libclang + cmake + ninja
|
||||
cmake -S . -B build -G Ninja
|
||||
ninja -C build
|
||||
|
||||
./build/finch run examples/hello.fn
|
||||
./build/finch build examples/tour.fn -o tour && ./tour
|
||||
tests/run.sh # 34 passed, 0 failed
|
||||
```
|
||||
|
||||
## Dokumentacja
|
||||
|
||||
Wybierz przewodnik dla siebie:
|
||||
|
||||
| Przewodnik | Dla kogo | Polski | English |
|
||||
|---|---|---|---|
|
||||
| **Początkujący** | Nigdy nie programowałeś: uczniowie, seniorzy, ciekawscy | [dla-poczatkujacych.md](docs/pl/dla-poczatkujacych.md) | [for-beginners.md](docs/en/for-beginners.md) |
|
||||
| **Technicy** | Znasz komputery, programowanie jest nowe: instalacja, cały język, biblioteki C, problemy | [dla-technikow.md](docs/pl/dla-technikow.md) | [for-technicians.md](docs/en/for-technicians.md) |
|
||||
| **Inżynierowie** | Wszystko: lekser, gramatyka, AST, reguły typów, tłumaczenie na IR, import przez libclang, ABI, wnętrze | [dla-inzynierow.md](docs/pl/dla-inzynierow.md) | [for-engineers.md](docs/en/for-engineers.md) |
|
||||
|
||||
## Język w pigułce
|
||||
|
||||
| | |
|
||||
|---|---|
|
||||
| Zmienne | `x := 5` (typ zgadnięty) albo `int x = 5` |
|
||||
| Typy | `int` `float` `bool` `char` `str`, z rozmiarem `i8`…`i64` `u8`…`u64` `f32` `f64`, wskaźniki `ptr[T]` / `ptr` |
|
||||
| Funkcje | `fn add(int a, int b) -> int { return a + b }` |
|
||||
| Sterowanie | `if` / `else if` / `else`, `while`, `for i in 0..10`, `break`, `continue` |
|
||||
| Wskaźniki | `p := addr(x)`, `p.value = 5`, `null` |
|
||||
| Konwersje | `int(3.9)`, `u8(x)`, `float(n)` (niejawne tylko wtedy, gdy nic nie ginie) |
|
||||
| Operatory | `+ - * / %`, `& \| ^ << >> ~`, `== != < <= > >=`, `&& \|\| !` |
|
||||
| Współpraca z C | `import "stdio.h"`, `link "glfw"` |
|
||||
| Wypisywanie | `print(a, b, c)` wypisuje wszystko, oddzielając spacjami |
|
||||
|
||||
## Przykłady
|
||||
|
||||
| Plik | Pokazuje |
|
||||
|---|---|
|
||||
| [`examples/hello.fn`](examples/hello.fn) | najmniejszy program |
|
||||
| [`examples/tour.fn`](examples/tour.fn) | zmienne, funkcje, warunki, pętle |
|
||||
| [`examples/types.fn`](examples/types.fn) | liczby z rozmiarem i wskaźniki |
|
||||
| [`examples/c_import.fn`](examples/c_import.fn) | `printf`, `math.h`, `malloc`/`free`, `stderr` |
|
||||
| [`examples/window.fn`](examples/window.fn) | okno GLFW + OpenGL |
|
||||
| [`examples/llvm.fn`](examples/llvm.fn) | Finch budujący LLVM IR przez API LLVM-C |
|
||||
|
||||
## Plan rozwoju
|
||||
|
||||
- [x] Lekser, parser, generowanie kodu LLVM, optymalizacja O2
|
||||
- [x] Typy, w tym liczby z rozmiarem, wskaźniki, konwersje; funkcje; `if`/`while`/`for`
|
||||
- [x] Czytelne błędy kompilacji; kontrole w czasie działania (dzielenie, null)
|
||||
- [x] Operatory bitowe z rozsądnymi priorytetami
|
||||
- [x] Nagłówki C przez libclang; `link` z pkg-config; porady przy błędach linkowania
|
||||
- [ ] `struct` (i struktury C przez wartość)
|
||||
- [ ] Tablice/wycinki z `.len` i kontrolą zakresu
|
||||
- [ ] Pamięć: automatyczne zwalnianie na końcu bloku, `defer`, ręczne `free` dla chętnych
|
||||
- [ ] Teksty: `+`, `len`, `str(x)`; `input()`
|
||||
- [ ] Moduły Fincha (`import math`)
|
||||
- [ ] Informacje dla debuggera (DWARF)
|
||||
- [ ] Bootstrap: kompilator Fincha napisany w Finchu
|
||||
|
||||
## Struktura
|
||||
|
||||
```
|
||||
src/ kompilator: lekser, parser, AST, codegen, import C, sterownik (C++17, ok. 2,4 tys. linii)
|
||||
examples/ przykładowe programy
|
||||
tests/ run/ (wzorcowe wyjście), fail/ (oczekiwane błędy), run.sh
|
||||
docs/ przewodniki en/ i pl/ dla trzech grup odbiorców
|
||||
```
|
||||
|
||||
## Licencja
|
||||
|
||||
[Apache License 2.0](LICENSE). Copyright 2026 Nexoniarz.
|
||||
Loading…
Reference in a new issue